- سه شنبه ۵ اسفند ۱۴۰۴
راهنمای دادرسی مالیاتی؛ مراحل و مدارک مورد نیاز
دادرسی مالیاتی فرایند اعتراض به رأی ادارهٔ امور مالیاتی و احقاق حق مودیان است. مأموران و ممیزان اداره امور مالیاتی این اظهارنامهها را بررسی کرده و درنهایت آنها را تأیید را رد میکنند.
چکیده
دادرسی مالیاتی فرایندی است که برای مطالبهٔ حقوق مودیان مالیاتی طراحی شده است. مودیان مالیاتی وقتی با سازمان امور مالیاتی به اختلاف برمیخورند یا نسبت به تصمیمات این سازمان اعتراض دارند میتوانند از طریق فرایند دادرسی مالیاتی اعتراض خود را مطرح کرده و به دنبال گرفتن حقوق خود باشند. این فرایند در چندین مرحله انجام میشود که مودیان باید بهطور دقیق این مراحل را دنبال کنند. در این مطلب به مراحل دادرسی مالیاتی و هرآنچه که باید در این مورد بدانید میپردازیم. اگر مدیر کسبوکار هستید یا در شرکتی سمت مدیریت مالی را برعهده دارید یا اگر کارشناس و ممیز مالیاتی هستید یا صرفاً در دستهٔ مودیان حقیقی یا حقوقی قرار میگیرید و میخواهید در مورد دادرسی مالیاتی بیشتر بدانید، خواندن این مقاله برای شما مفید است.
دپارتمان علوم مالی و حسابداری در مجتمع فنی تهران با همراهی تیم اساتید متخصص و باتجربه و با هدف اشتغال و کارآفرینی برای دانشپذیران رشتههای مختلف حوزهٔ حسابداری دورههای آموزشی مختلفی برگزار میکند. این دپارتمان به نیاز روزافزون به متخصصان حوزهٔ حسابداری پاسخ میدهد. حوزهٔ حسابداری در موفقیت یا عدم موفقیت شرکتها و کسبوکارها اهمیت زیادی دارد. گزارشهای حسابداری زبان مشترک تجارت و معاملات در سراسر جهان هستند. هرچه شرکتهای کوچک بیشتری شروع به کار میکنند، اهمیت حسابداری بیشتر نمایان میشود. به همین دلیل است که متخصصان در شاخههای مختلف حسابداری امروز بیش از هر زمانی مورد نیاز هستند. این دپارتمان در دورههای متنوع خود به تربیت انواع حسابدار، کمک حسابدار، حسابدار ارشد، رئیس حسابداری و مدیر مالی میپردازد. با شرکت در دورههای این دپارتمان میتوانید مسیر شغلی خود را در حوزهٔ حسابداری، بورس و سرمایهگذاری هموار کنید.
دادرسی مالیاتی چیست؟
دادرسی مالیاتی فرایند اعتراض به رأی ادارهٔ امور مالیاتی است. این فرایند روش قانونی احقاق حق مودیان است. طبق قانون، صاحبان مشاغل و همچنین افراد حقیقی و حقوقی باید در موعد مقرر اظهارنامهٔ مالیاتی خود را به ادارهٔ مالیات ارائه دهند. مأموران و ممیزان اداره امور مالیاتی این اظهارنامهها را بررسی میکنند و درنهایت آنها را تأیید را رد میکنند.
مودیان پس از ارسال اظهارنامه و صورتحساب الکترونیکی خود، اگر مبلغ مالیاتی را که ممیز ادارهٔ مالیات مشخص کرده است نپذیرند، میتوانند ازطریق فرایند دادرسی مالیاتی نسبت به این مبلغ اعتراض خود را اعلام کنند. طبق قانون کلی تمام اختلافات بین مودیان و ادارهٔ مالیات از طریق فرایند دادرسی مالیاتی قابل حل هستند.
اظهارنامهٔ مالیاتی چیست؟
اظهارنامهٔ مالیاتی سندی است که اشخاص حقیقی یا حقوقی که مشمول پرداخت مالیات هستند موظفاند آن را تکمیل کرده و به سازمان امور مالیاتی ارائه دهند. در اظهارنامهٔ مالیاتی اطلاعاتی مانند درآمد فرد یا شرکت، هزینههای آن، سرمایههای آن و سایر فعالیتهای آن طی دورهای مشخص که به آن «دورهٔ مالی» میگویند ذکر میشود. مراحل ارائهٔ اظهارنامهٔ مالیاتی اینها هستند:
- جمعآوری اطلاعات مرتبط
نخست باید همهٔ اطلاعات مورد نیاز برای تکمیل اظهارنامه را جمعآوری کند، ازجمله فیشهای حقوق، اسناد خرید و فروش و صورتحسابهای بانکی. شرکتها یا افرادی که از نرمافزارهای حسابداری استفاده میکنند میتوانند از طریق این نرمافزارها به همهٔ اطلاعات مورد نیاز دسترسی داشته باشند.
- تکمیل فرم اظهارنامه
برای تکمیل فرم اظهارنامه نیز نرمافزارهای مخصوص وجود دارد. همچنین میتوانید بهطور دستی اطلاعات را در اظهارنامه وارد کنید.
- محاسبهٔ مالیات فرد یا شرکت
پس از تکمیل اظهارنامه باید مالیات قابل پرداخت را محاسبه کنید
- ارسال اظهارنامه به سازمان مالیاتی
در پایان باید فرم تکمیلشده را به همراه سایر مدارک مورد نیاز به سازمان امور مالیاتی ارسال کنید.
هدف از دادرسی مالیاتی چیست؟
گفتیم که دادرسی مالیاتی فرایندی قانونی است که به مودیان مالیاتی امکان میدهد اختلافات خود را با سازمان امور مالیاتی حل کنند. طبق اعلام سازمان امور مالیاتی اهداف اصلی روند دادرسی مالیاتی به شرح زیر است.
- حفظ حقوق مودیان
- ایجاد عدالت مالیاتی
- شفافیت در فرایندهای مالیاتی
- کاهش اختلافات مالیاتی
- توسعهٔ قوانین مالیاتی
در کل هدف از روند دادرسی مالیاتی این است که نظام مالیاتی کشور عادلانهتر و شفافتر باشد و حقوق همهٔ مودیان کاملاً رعایت شود.
چگونه باید اعتراض مالیاتی را ثبت کرد؟
اگر مودیان حقیقی یا حقوقی با مالیات تعیینشده ازسوی سازمان امور مالیاتی موافق نباشند، میتوانند با طی مراحل زیر اعتراض خود را اعلام کنند. مراحل زیر را به ترتیب انجام دهید.
- برگ تشخیص مالیات را دریافت کنید.
برگ تشخیص مالیات شامل جزئیات محاسبهٔ مالیات و مبلغی است که باید بپردازید. نخست باید این برگ را از ادارهٔ امور مالیاتی بگیرید.
- بررسی دقیق برگ تشخیص مالیات
سپس باید بهدقت اطلاعات ذکرشده در این برگه را بررسی کنید تا مطمئن شوید محاسبات دقیق و درست هستند.
- لایحهٔ اعتراض را تهیه کنید
اگر پس از بررسی برگ تشخیص به این نتیجه رسیدید که با مالیات تعیینشده موافق نیستنید، باید یک لایجهٔ اعتراض کتبی بنویسید.
- مدارک خود را ارائه کنید.
پس از نوشتن لایجه باید آن را به همراه تمام مدارک و مستندات لازم به سازمان امور مالیاتی ارائه دهید. ازجملهٔ این مدارک همهٔ اسناد مالی مرتبط، قراردادها و رسیدهایی هستند که نشان میدهند ادعای شما درست است و مالیات مشخصشده برای شما عادلانه نیست.
- اعتراض خود را ارسال کنید.
باید در مهلت قانونی اعلامشده از سوی ادارهٔ امور مالیاتی اعتراض خود را به آنها اعلام کنید. این کار بهصورت حضوری یا از طریق سامانههای الکترونیکی ادارهٔ مالیات انجام میشود.
- پروندهٔ خود را پیگیری کنید.
پس از اینکه اعتراض خود را ارسال کردید، منتظر پاسخ هیئت حل اختلاف مالیاتی باشید.
چه کسی میتواند دادرسی مالیاتی را انجام میدهد؟
طبق قانون چند شخص میتوانند نسبت به برگ تشخیص مالیاتی اعتراض خود را اعلام کنند. این افراد عبارتاند از
- مودیان مالیاتی
- وکلای مالیاتی که به نمایندگی از مودیان این کار میکنند.
- مشاوران مالیاتی که به مودیان کمک میکنند در این مسیر بهترین تصمیمات را بگیرند.
ادارهٔ دادرسی مالیاتی چه سازمانی است؟
ادارهٔ دادرسی مالیاتی یکی از بخشهای سازمان امور مالیاتی است که وظیفهاش این است که اختلاف بین مودیان و سازمان امور مالیاتی را حل کند. درواقع مودیان اعتراضات خود را به این اداره اعلام میکنند و این اداره پس از دریافت اعتراضات مودیان کارهای زیر را انجام میدهد.
- بررسی اعتراض مودیان مالیاتی
- حلوفصل اختلافات مالیاتی
- صدور رأی نهایی
مراکز دادرسی مالیاتی یا همان هیئتهای حل اختلاف مالیاتی نیز نهادهایی هستند که برای رسیدگی به شکایات مودیان تشکیل شدهاند. آنها وظیفه دارند ادعای طرفین را دقیقاً بررسی کرده و اختلافات را بهشکل عادلانه و قانونی حل و فصل کنند.
دادرسی مالیاتی با پشتیبانی مالیاتی چه تفاوتی دارد؟
دادرسی مالیاتی فقط به حل اختلاف بین مودیان مالیاتی و سازمان امور مالیاتی میپردازد، اما پشتیبانی مالیاتی به مجموعهٔ خدماتی گفته میشود برای کمک به مودیان در انجام امور مالیاتی خود ارائه میشود. سازمان امور مالیاتی خدمات گوناگونی برای پشتیبانی مالیاتی انجام میدهد که عبارتاند از
- مشاورهٔ مالیاتی
- آموزش سامانهٔ مودیان
- آموزش کارپوشهٔ مودیان
- آموزش تهیهٔ اظهارنامه
انواع دادرسی مالیاتی
بهطور کلی دادرسی مالیاتی به دو دستهٔ کلی تقسیم میشود.
- دادرسی درونسازمانی
یعنی حلوفصل اختلافات مالیاتی بین مودیان و سازمان امور مالیاتی در داخل این سازمان
- دادرسی برونسازمانی
اگر اختلاف بین مودیان و این سازمان در درون سازمان حل نشود، پروندهٔ مالیاتی مودیان برای حلوفصل به مراجع قضایی خارج از سازمان امور مالیاتی ارجاع میشود.
جزئیات لایحهٔ اعتراض مالیاتی چه هستند؟
نوشتن لایجهٔ اعتراض مالیاتی نیازمند استفاده از اصطلاحات دقیق و آشنایی با قوانین مالیاتی است. مهمترین مواردی که باید در لایحهٔ اعتراض کتبی مودیان ذکر شوند عبارتاند از
- سربرگ
در سربرگ باید نام، نام خانوادگی، کد ملی، آدرس پستی دقیق و شمارهٔ تماس خود را ذکر کنید.
- اطلاعات برگ تشخیص مالیاتی
باید شمارهٔ برگ تشخیص، تاریخ صدور آن، مرجع صادرکنندهٔ آن و مبلغ مالیات تعیینشده را ذکر کنید.
- دلیل اعتراض
در ادامه باید با بیان ساده و روشن دلیل اعتراض خود را به تصمیم سازمان مالیاتی و مبلغ مالیات مطرح کنید. باید دلایل شما مبتنی بر قوانین و مقررات مالیاتی باشند و مستندات کافی برای آنها ارائه دهید.
- ضمیمهکردن مستندات
پس از توضیح دلایل خود باید تمام مستندات مربوطه را ضمیمه کنید، ازجمله قرارداها، فاکتورها و رسیدهای بانکی
- درخواست بررسی
سپس باید درخواست خود را آشکارا بیان کنید. مثلاً بگویید میخواهید برگ تشخیص شما اصلاح شود یا میخواهید از تخفیفهای مالیاتی بهرهمند شوید یا هر درخواست دیگری که طبق مستنداتی که ارائه کردهاین فکر میکنید حق شماست.
- تاریخگذاری و امضا
در پایان لایحهٔ اعتراض باید تاریخ اعتراض خود را بنویسید و آن را امضا کنید.
جمعبندی
ادارهٔ دادرسی مالیاتی یکی از بخشهای سازمان امور مالیاتی است که وظیفهاش این است که اختلاف بین مودیان و سازمان امور مالیاتی را حل کند. درواقع مودیان اعتراضات خود را به این اداره اعلام میکنند و این اداره پس از دریافت اعتراضات مودیان آنها را بررسی کرده، اختلافات مالیاتی را حلوفصل کرده و در نهایت رأی خود را صادر میکند. مراکز دادرسی مالیاتی یا همان هیئتهای حل اختلاف مالیاتی نیز نهادهایی هستند که برای رسیدگی به شکایات مودیان تشکیل شدهاند. آنها وظیفه دارند ادعای طرفین را دقیقاً بررسی کرده و اختلافات را بهشکل عادلانه و قانونی حلوفصل کنند.
کارگاه دادرسی مالیاتی و حسابداری دورهای است که دپارتمان علوم مالی و حسابداری در مجتمع فنی تهران برگزار میشود. در این دوره فراگیران طی ۱۸ ساعت آموزش با فرآیند رسیدگی مالیاتی (شامل انواع حسابرسی مالیاتی، نحوهٔ برخورد حسابرسان مالیاتی هنگام تعیین درآمد مشمول مالیات و غیره)، انواع اوراق مالیاتی و نحوهٔ ابلاغ آنها، مراجع حل اختلاف مالیاتی و چارچوب و مهمترین نکات در مورد لایحهنویسی مالیاتی آشنا میشوند.
این دوره برای همهٔ حسابداران، رؤسای حسابداری، مدیران مالی و همچنین همهٔ فارغ التحصیلان دورهٔ کارشناسی حسابداری و بالاتر مناسب است. همچنین همهٔ کسانی که پیشتر کارگاه جامع حسابداری را در مجتمع فنی تهران یا در سایر مراکز معتبر گذرانده باشند میتواند در دوره آموزش دادرسی مالیاتی ثبتنام کنند.
همهٔ فعالان حوزهٔ کسبوکار، اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی و همچنین همهٔ صاحبان املاک و مستغلات میتوانند با گذراندن دورهٔ آموزش دادرسی مالیاتی، از حقوق مالیاتی خود آگاه شده و از آنها دفاع کنند. همچنین همهٔ مدیران و حسابداران میتوانند با شرکت در این دوره و مهارتهای جدید و بهروزی را که در کارگاه آموزشی دادرسی مالیاتی به دست میآورند، وظایف شغلی خود را بهتر انجام دهند و در شغل خود پیشرفت کنند. سایر علاقهمندان به تکالیف و موضوعات قانونی نیز میتوانند در دورهٔ آموزش دادرسی مالیاتی شرکت کرده و دانش خود را در این حوزه بالا ببرند.
در دنیای کسبوکار امروز، تحصیلات دانشگاهی برای حفظ ارزش شما بهعنوان نیروی کار بااستعداد و کارآمد کافی نیستند. برای اینکه مزیت رقابتی شخصی خود را حفظ کنید، باید بر آموزش مستمر و مادامالعمر خود سرمایهگذاری کنید. خانواده بزرگ مجتمع فنی تهران هرساله به هزاران نفر کمک میکند تا در مسیر شغلی خود پیشرفت کنند.
اگر شاغل هستید و وقت ندارید در دورههای آموزشی حضوری شرکت کنید، مجتمع فنی تهران گزینههایی عالی برای آموزش مجازی، آنلاین، آفلاین و ترکیبی ارائه میدهد. با شرکت در دورههای کوتاهمدت مجتمع فنی تهران و دریافت مدارک معتبر و بینالمللی میتوانید با اعتماد به نفس مسیر ترقی را طی کنید و در سازمان خود به مهرهای ارزشمند تبدیل شود.
منبع: سازمان امور مالیاتی
نویسنده: بهناز دهکردی
پرسشهای متداول
مراحل ارائهٔ اظهارنامهٔ مالیاتی کداماند؟
- جمعآوری اطلاعات مرتبط
- تکمیل فرم اظهارنامه
- محاسبهٔ مالیات فرد یا شرکت
- ارسال اظهارنامه به سازمان مالیاتی
هدف از دادرسی مالیاتی چیست؟
- حفظ حقوق مودیان
- ایجاد عدالت مالیاتی
- شفافیت در فرایندهای مالیاتی
- کاهش اختلافات مالیاتی
- توسعهٔ قوانین مالیاتی
چه کسی میتواند دادرسی مالیاتی را انجام میدهد؟
طبق قانون چند شخص میتوانند نسبت به برگ تشخیص مالیاتی اعتراض خود را اعلام کنند. این افراد عبارتاند از
- مودیان مالیاتی
- وکلای مالیاتی که به نمایندگی از مودیان این کار میکنند.
- مشاوران مالیاتی که به مودیان کمک میکنند در این مسیر بهترین تصمیمات را بگیرند.
